Direct naar (in deze pagina): inhoud, zoekveld of menu.

  • Download PDF

7 Groen onderwijs van hoge kwaliteit

Algemene doelstelling

Groen onderwijs van hoge kwaliteit, waarbij het Ministerie van Economische Zaken (EZ) streeft naar:

  • •  Voldoende gekwalificeerde beroepsbeoefenaren voor het agrofoodcomplex en de groene ruimte.
  • •  Vergroten van de kennisverspreiding en -benutting voor het agrofoodcomplex en de groene ruimte.

Hiermee draagt groen onderwijs bij aan de doelstellingen van de artikelen 6 (Concurrerende, duurzame, veilige agro-, visserij- en voedselketens) en 8 (Natuur en biodiversiteit).

Rol en verantwoordelijkheid

De Minister van EZ is verantwoordelijk voor:

Voldoende gekwalificeerde beroepsbeoefenaren voor het agrofoodcomplex en de groene ruimte.

Stimuleren

  • •  Stimuleren van een hoog kwaliteitsniveau van beroepsonderwijs en wetenschappelijk onderzoek.
  • •  Stimuleren van voorwaarden om te voldoen aan de vervangingsvraag en de transitie naar een groene economie. Afspraken maken met instellingen over bevorderen doorstroom, verminderen aantal voortijdige schoolverlaters, leven lang leren door om- her- en bijscholing, versterken doorlopende leerlijnen binnen de groene verticale onderwijskolom, bevorderen van cross-overs met het overig beroepsonderwijs en vakinhoudelijke vernieuwing van het groen onderwijs.
  • •  Stimuleren, in overleg met de instellingen, van ondernemerschap en internationalisering waardoor leerlingen/studenten na afronding van hun opleiding een basis hebben voor de start van een eigen bedrijf in het groene domein.

Regisseren

  • •  Met de instellingen en het bedrijfsleven zorgdragen voor het versterken van gekwalificeerde functies binnen het domein voedsel, natuur en leefomgeving door het groen (voorbereidend) beroepsonderwijs en van de kennisverspreiding binnen de groene kennisinfrastructuur.

Financieren

  • •  De groene onderwijsinstellingen functioneren binnen het wettelijk onderwijsstelsel dat voor het gehele onderwijs geldt.

Kennisverspreiding en -benutting voor het agrofoodcomplex en de groene ruimte (natuur en groene leefomgeving), onder meer door actieve inzet van het groen onderwijs om beleidsdoelen te realiseren.

Stimuleren

  • •  (Door) ontwikkelen van vraaggestuurde landelijke Centra voor Innovatief Vakmanschap (CIV) voor het MBO en Centers of Expertise (CoE) voor het HBO op een achttal expertisethema’s: Biobased Economy, Greenports, Agrodier, Food, Open teelten, Natuur en groene Leefomgeving, Agri&Food en Tuinbouw&Uitgangsmaterialen. In deze centra wordt samen met het bedrijfsleven gewerkt aan het opleiden van talent en aan praktijkgericht onderzoek. De activiteiten zijn gericht op zelfvoorzienendheid.
  • •  Verbeteren van de verspreiding, doorstroming en benutting van kennis voor doelgroepen die deelnemen aan de Nederlandse samenleving.

Kengetal

2011

2013

2015

Ambitie

Adequaat aanbod aan de vraag op de arbeidsmarkt

1%

52%

85%

90 %

Bron: The Research Centre for Education and the Labour Market (ROA)

Adequaat aanbod wordt gemeten door middel van de Indicator Toekomstige Knelpunten in de Personeelsvoorziening naar Beroep (ITKB). Resultaten worden tweejaarlijks gepubliceerd.

Beleidswijzigingen

Voor 2018 wordt ingezet op het verder invulling geven aan de uitvoering van de Strategische meerjarige ontwikkelagenda groen onderwijs samen met bedrijfsleven en onderwijsinstellingen.

Budgettaire gevolgen van beleid artikel 7 (bedragen x € 1.000)
 

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

VERPLICHTINGEN

822.287

877.569

862.952

844.874

834.360

822.723

822.656

UITGAVEN

809.103

826.374

809.377

790.368

779.775

774.752

774.685

Waarvan juridisch verplicht

   

100%

       
               

Garanties

59

56

0

0

0

0

0

Schatkistbankieren

59

56

         

Bekostiging

779.481

793.292

783.726

765.781

755.254

750.227

750.158

WO-groen

182.865

189.686

193.712

195.140

198.643

202.386

206.910

HBO-groen

83.224

87.345

90.648

93.698

96.658

99.059

101.168

MBO-groen

170.104

166.900

164.043

154.396

150.200

147.009

141.606

Wachtgelden

14.313

14.622

14.489

14.495

14.466

14.448

14.477

VMBO-groen

328.975

334.739

318.966

306.184

293.423

285.464

284.132

Stichting Samenwerking Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) voorheen Aequor

   

1.868

1.868

1.864

1.861

1.865

               

Subsidies

27.860

31.514

24.138

23.074

23.008

23.012

23.014

Aansturing collectieve ondersteuning

             

School als Kenniscentrum

3.207

           

Kennisverspreiding en innovatie groen onderwijs

258

           

Aanvullende onderwijssubsidies

21.293

25.496

22.822

21.758

21.692

21.696

21.698

Ontwikkeling en beheer natuurkwaliteit

1.279

1.349

1.247

1.247

1.247

1.247

1.247

Educatie

1.823

4.669

69

69

69

69

69

               

Opdrachten

224

38

38

38

38

38

38

Kennisverspreidingsprojecten

224

38

38

38

38

38

38

               

Bijdragen aan agentschappen

1.479

1.474

1.475

1.475

1.475

1.475

1.475

Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland

1.242

1.227

1.228

1.228

1.228

1.228

1.228

Dienst Uitvoering Onderwijs

237

247

247

247

247

247

247

ONTVANGSTEN

299

131

75

75

75

75

75

Budgetflexibiliteit

Het totale budget 2018 is voor € 809,4 mln (100%) juridisch verplicht. De volgende uitgaven zijn volledig juridisch verplicht: bekostiging (€ 783,7 mln), subsidies (€ 24,2 mln) en bijdragen aan agentschappen (€ 1,5 mln).

Toelichting op de financiële instrumenten

Bekostiging

Rijksbijdrage WO-groen, HBO-groen, MBO-groen, Wachtgelden, VMBO-groen en SBB

Het betreft normatieve bekostiging gebaseerd op de onderwijswetgeving. EZ bekostigt groen wetenschappelijk onderwijs, 5 HBO-instellingen, 12 Agrarische Opleidingscentra voor Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs/Middelbaar Beroepsonderwijs (VMBO/MBO), de groene MBO-opleiding aan Regionaal Opleidingscentrum (ROC) Landstede, 36 groene afdelingen van scholengemeenschappen en de stichting Samenwerking Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB).

Bekostigde aantallen in het groen onderwijs in 2018 (bedragen x € 1.000)

Instrument

Type studenten/ getuigschriften/ promoties

Aantallen

Prijs

Bedrag

Uitgaven 2018

Bekostiging WO-groen

Inschrijvingen

6.744

6.546

44.146

 
 

Graden onderwijs

2.125

6.546

13.910

 
 

Graden Bachelor onderzoek

896

3.074

2.754

 
 

Graden Master onderzoek

1.137

6.147

6.989

 
 

Promoties

296

77.436

22.921

 
 

Vaste componenten

   

102.992

193.712

Bekostiging HBO-groen

Inschrijvingen hoog

8.885

7.457

66.255

 
 

Graden hoog

1.516

7.457

11.305

 
 

Vaste componenten

   

13.088

90.648

Bekostiging MBO-groen

Deelnemers beroeps-opleidende leerweg

20.300

7.128

144.693

 
 

Deelnemers beroeps-begeleidende leerweg

5.000

3.870

19.350

164.043

Wachtgelden

Vaste component

     

14.489

Bekostiging VMBO-groen

Leerlingen VMBO/VBO

35.000

7.564

264.740

 
 

Vaste componenten

   

54.226

318.966

SBB

       

1.868

Totaal

       

783.726

Bekostigde aantallen studenten in het groen onderwijs tot en met 2022

Onderwijssoort

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

WO

9.000

9.700

10.700

11.400

12.200

13.000

13.700

HBO

10.400

10.900

11.600

12.100

12.600

13.000

13.300

MBO

25.900

25.400

25.300

24.600

24.000

23.500

22.700

VO

36.000

36.000

35.000

34.100

33.000

32.200

32.000

Kengetal

2012

2013

2014

2015

2016

Ambitie

% afgestudeerden dat minimaal werkt op niveau van opleiding

72%

70%

71%

75%

74%

85%

Bron: The Research Centre for Education and the Labour Market (ROA)

De waarde is een gemiddelde van het cijfer voor niveau 4 van de Beroepsopleidende leerweg (BOL 4) en HBO in het groen onderwijs.

Kengetal

2012

2013

2014

2015

2016

Ambitie

Kwaliteitsniveau groen onderwijs

83%

88%

89%

90%

92%

93%

Bron: Inspectie voor het onderwijs

De inspectie voor het onderwijs bepaalt periodiek op basis van meerdere gestandaardiseerde criteria welk percentage groene scholen voldoende kwaliteit heeft. Hoe hoger het percentage, hoe meer groene scholen voor Middelbaar Beroepsonderwijs en Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs (VMBO) gemiddeld genomen een voldoende scoren op kwaliteit. De opgenomen waarden zijn het gemiddelde van VMBO en MBO.

Subsidies

Aanvullende onderwijssubsidies

  • •  Subsidies toetsing en examinering (CITO);
  • •  Subsidieregelingen van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voor onderwijsvernieuwing onder andere: internationale mobiliteit, verhoging van opleidingsniveau, deelname leven lang leren, carrièrepatroon docenten;
  • •  Uitfinanciering van subsidies van EZ voor Groene plus lectoraten, Centra voor Innovatief Vakmanschap en Centres of Expertise. Deze EZ subsidies zijn als onderdeel van de taakstelling uit het Regeerakkoord Rutte II geschrapt met ingang van 2016.

Kengetal

2012

2013

2014

2015

2016

Ambitie

Voortijdig schoolverlaten

4,3%

3,0%

2,8%

2,5%

2,3%

2%

Bron: DUO

Het betreft het percentage leerlingen VMBO leerjaar 3 en 4 plus MBO leerlingen dat zonder startkwalificatie (minimaal MBO-2 niveau) het onderwijs verlaat ten opzichte van het totaal aantal VMBO 3–4 plus MBO leerlingen.

Ontwikkeling en Beheer Natuurkwaliteit

Het betreft subsidies voor het ontwikkelen van maatregelen om negatieve gevolgen van verdroging, vermesting en verzuring tegen te gaan. Het levert kennis op voor de implementatie van belangrijke beleidsitems zoals Natura 2000, realiseren van natuurterreinen en leefgebiedplannen.

Educatie

Het betreft subsidies ten behoeve van samenwerkingsovereenkomsten met organisaties (scholen, maatschappelijke organisaties, andere overheden, bedrijven en coalities daarvan) die educatieactiviteiten organiseren. De financiering van inhoudelijke projecten zal grotendeels worden ingevuld vanuit inhoudelijke dossiers, zoals het programma Jong Leren Eten (artikel 6).

Opdrachten

Kennisverspreidingsprojecten

Hiermee zet EZ in op een betere ontsluiting van kennis voor gebruik door ondernemers en maatschappelijke groepen. Kennisverspreidingsprojecten richten zich op thema’s als dierenwelzijn, klimaat en milieu, en multifunctionele landbouw.

Bijdragen aan agentschappen

Dit betreft de bijdragen aan Rijksdienst voor Ondernemend Nederland ten behoeve van het educatie-programma DuurzaamDoor en de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) voor de bekostiging van het groen onderwijs.

Toelichting op de begrotingsreserve

Stand begrotingsreserves per 31 december 2016 (x € 1.000)

Begrotingsreserve schatkistbankieren Groen Onderwijs

197

EZ staat garant voor het in gebreke blijven van de groene onderwijsinstellingen die gebruik maken van de regeling schatkistbankieren. Deze regeling schatkistbankieren voor het groene onderwijs is overeenkomstig de regeling zoals deze geldt voor OCW gefinancierd onderwijs. De premies van instellingen worden jaarlijks via het Ministerie van Financiën aan EZ overgemaakt en in de begrotingsreserve verwerkt. EZ staat garant voor een leningenportefeuille van € 86,3 mln. Het bedrag van de reserve is 100% juridisch verplicht.